Anketler, Avrupa Merkez Bankası’nın (ECB) gıda maliyetlerindeki artışın yavaşlayacağı öngörüsüne rağmen, Avrupalıların çoğunun bu yıl market fiyatlarının artmasını beklediğini gösteriyor.
AB’de gıda enflasyonunun 2025’te genel enflasyonu aşması bekleniyor. AB İstatistik Ofisi Eurostat verilerine göre gıda ve alkolsüz içecek fiyatlarındaki artış yüzde 3,3 olurken, genel enflasyon oranı yüzde 2,5 olarak gerçekleşti.
Euro Bölgesi’nde Avrupa Merkez Bankası (ECB), küresel gıda emtia fiyatlarındaki önceki artışların ve olumsuz yaz hava koşullarının etkisinin azalmasıyla gıda enflasyonunun hafifleyeceğini, ardından 2026 sonuna doğru yüzde 2’nin biraz üzerinde istikrar kazanacağını öngörüyor.
Yine de tüketici duyarlılığı, fiyat baskılarının hâlâ güçlü hissedildiğini gösteriyor.
ING Tüketici Araştırması, gıda fiyatlarındaki artışın 2026’da da AB tüketicileri için temel endişelerden biri olmaya devam ettiğini ortaya koyuyor.
Özellikle gıda ve alkolsüz içeceklerin hane halkı harcamalarında büyük paya sahip olduğu ülkelerde, birçok tüketici market fiyatlarının hızlı şekilde yükselmeyi sürdüreceğini düşünüyor.
Satın alma gücünde iyileşme bekleyenlerden daha fazla kişi karamsar.
Peki 2026’da Avrupa genelinde gıda fiyatlarının nasıl bir seyir izlemesi bekleniyor? Tüketiciler daha fazla artışı nerelerde öngörüyor? Gıdanın hane halkı bütçelerindeki payı Avrupa genelinde nasıl değişiyor?
Üç ülkede fiyat endişesi yüzde 60’ı aşıyor
Genel olarak katılımcıların yüzde 58’i, “Ülkemde market fiyatlarının önümüzdeki 12 ayda daha hızlı artmasını bekliyorum” ifadesine “kesinlikle katılıyorum” ya da “katılıyorum” yanıtını verdi.
Altı ülke genelinde yalnızca yüzde 14’lük bir kesim bu görüşe katılmadı. ING ekonomisti Thijs Geijer, bunu fiyat baskılarının yavaşladığının bir işareti olarak yorumladı. Ancak birçok hanenin hâlâ son dönemdeki gıda enflasyonunun etkisini hissettiği konusunda uyardı.
Geijer, “Bu, birçok tüketicinin zihinsel olarak daha yüksek enflasyona hazırlandığının ya da buna göre pozisyon aldığının göstergesi,” dedi ve tüketicilerin beklentilerinin değişmesi için enflasyonun daha uzun süre boyunca yavaşladığını görmeleri gerekebileceğini ekledi.
ING anketi Almanya, İspanya, Hollanda, Belçika, Polonya ve Romanya olmak üzere altı Avrupa ülkesini kapsadı ve her ülkede yaklaşık bin kişiyle görüşüldü.
İspanya hariç, diğer ülkelerde fiyat artışı endişesi daha yüksekti ve bazı yerlerde her üç kişiden ikisini aştı.
Romanya’da katılımcıların yüzde 73’ü önümüzdeki 12 ayda market fiyatlarının daha hızlı yükseleceğini bekliyor. Bu oran Belçika’da yüzde 66, Hollanda’da ise yüzde 64.
Almanya’da katılımcıların yarısından fazlası (yüzde 57) market fiyatlarının daha hızlı artmasını beklerken, bu oran Polonya’da yaklaşık yarıya yakın (yüzde 49).
İspanya’nın oranı neden daha düşük?
İspanya, yalnızca yaklaşık her 10 kişiden 4’ünün (yüzde 39) bu beklentiye sahip olmasıyla en düşük payı kaydediyor.
İspanya ekonomisi 2025’te yüzde 2,8 büyüyerek Euro Bölgesi ortalaması olan yüzde 1,5’in oldukça üzerinde performans gösterdi. Daha düşük enerji fiyatları ve gevşeyen enflasyon, tüketici güvenini destekledi ve harcamaları teşvik etti.
Indeed verileri de İspanya’nın, beş büyük Avrupa ekonomisi arasında iş ilanlarında ikinci sırada yer aldığını gösteriyor.
2025 sonu itibarıyla ilanlar pandemi öncesi seviyelerin yüzde 54 üzerinde seyrediyordu
